VigyanLab

pH ਅਤੇ ਸੂਚਕ

ਸਿਧਾਂਤ

pH ਪੈਮਾਨਾ ਤੇਜ਼ਾਬੀਪਣ ਨੂੰ ਲਾਗਰਿਦਮਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਪਤਲੇ ਜਲੀ ਘੋਲ ਲਈ pH ਲਗਭਗ −log₁₀[H₃O⁺] ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡ੍ਰੋਨੀਅਮ ਆਇਨ ਦੀ ਸੰਘਣਤਾ mol/L ਵਿੱਚ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ। 25 °C ਉੱਤੇ ਨਿਰਪੱਖ ਜਲੀ ਘੋਲ ਦਾ pH 7 ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਨਿਰਪੱਖ pH ਤਾਪਮਾਨ ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ।

ਹਰ ਸੂਚਕ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ pH ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਰੰਗ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਸਰਬਵਿਆਪੀ ਸੂਚਕ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੂਚਕ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵੱਡੀ ਰੇਂਜ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਮੂਨੇ ਦਾ ਰੰਗ ਉਸੇ ਉਤਪਾਦ ਦੇ ਚਾਰਟ ਨਾਲ ਮਿਲਾਓ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਤਪਾਦ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰੀਡਿੰਗ ਨੂੰ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਸਮਝੋ: ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੈਲੀਬਰੇਟ ਕੀਤਾ pH ਮੀਟਰ ਵੱਧ ਸਟੀਕ ਮੁੱਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

pH ≈ −log₁₀[H₃O⁺]

ਪਤਲੇ ਜਲੀ ਘੋਲ ਦੇ ਇਸ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵਿੱਚ [H₃O⁺] ਨੂੰ mol/L ਵਿੱਚ ਲਵੋ। ਨਿਰਪੱਖ pH ਦਾ ਮੁੱਲ ਤਾਪਮਾਨ ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ।